„Piast” Andreasa Gryphiusa na inaugurację teatru

W Lubuskim Teatrze z Zielonej Góry trwają próby do sztuki, którą będzie można zobaczyć już 22 listopada.
DGL News

Inauguracyjnym przedstawieniem teatralnym będzie „Piast” – sztuka głogowianina – Andreasa Gryphiusa – w tłumaczeniu dra Marcina Błaszkowskiego, lekarza i lingwisty. Sztuka zostanie wystawiona przez Lubuski Teatr z Zielonej Góry.

Andreas Gryphius był jednym z najważniejszych pisarzy języka niemieckiego. Jest to jeden z jego najtrudniejszych tekstów, z jakimi miałem do czynienia. Pojawiają się tam słowa, które już nie są używane w języku niemieckim. Niektóre konstrukcje są przestarzałe lub bardzo trudne do zrozumienia ze względu na to, że cała sztuka jest pisana wierszem. Całość ma 6 aktów. – tłumaczy dr Marcin Błaszkowski.

Sztukę „Piast” napisał Andreas Gryphius w 1660 r., w cztery lata przed swoją śmiercią. Jako doświadczony głogowski obywatel rozpoznawał trudną sytuację, przed którą stanęła dynastia Piastów, będąca gwarancją choć częściowych swobód religijnych. Rodowi mianowicie groziła perspektywa wygaśnięcia. Jej koniec, to dla mieszkańców Dolnego Śląska koniec tolerancji religijnych i obywatelskich. W ostatnim księciu piastowskim, któremu chciano nadać imię Piast (stąd tytuł sztuki), upatrywał Gryphius szans na przetrwanie władców tego rodu. Niestety jego nadzieje okazały się płonne, ponieważ ostatni Piast – Jerzy Wilhelm Legnicki zmarł w wieku 15 lat w 1675 r.

Sztuka „Piast” nigdy nie została wystawiona na scenie za życia A. Gryphiusa. Nie została ona także dokończona. Choć planowana była jako śpiewogra, czyli jako pierwowzór opery, muzyki nigdy do tekstu nie skomponowano. Ale nie śmierć księcia była bezpośrednią przyczyną do rezygnacji z pracy nad sztuką, bo o tym smutnym fakcie Gryphius nigdy się nie dowiedział, skoro zmarł 11 lat przed księciem. Jedynym wytłumaczeniem braku premiery tej dworskiej sztuki były prowolnościowe treści. Gryphius domagał się religijnej tolerancji. Przywołał legendę o Popielu i Piaście, by dać przykład tolerancji, jaką znał ze swoich pobytów w Rzeczpospolitej i domagał się jej w swojej śląskiej ojczyźnie. Dzięki temu zabiegowi sztuka jest przesycona elementami polskiej kultury i jest istotnym przykładem przenikania się kultury języka polskiego i niemieckiego.

„Piast” doczekał się także okolicznościowej publikacji. Wstęp napisał prof. Dariusz Chemperek, kierownik Zakładu Badań Teatralnych i Literatury Staropolskiej UMCS w Lublinie, a także jedyny w kraju specjalista od teatru staropolskiego.

Tymczasem w Lubuskim Teatrze w Zielonej Górze trwają prace przy przygotowaniu sztuki „Piast” A. Gryphiusa w przekładzie Marcina Błaszkowskiego, w opracowaniu scenicznym Roberta Czechowskiego.

Znana jest już wizja przedstawienia oraz koncepcja tekstu i scenografii.

„Piast” będzie wystawiany trzy dni z rzędu – 22, 23 i 24 listopada. Bilety na wszystkie spektakle można kupić tutaj oraz w kasach Miejskiego Ośrodka Kultury i Młodzieżowego Centrum Kultury Mayday. Cena biletu to 40 zł.

Fot. Fernando Vergara.