W 1899 roku utworzono w Głogowie 2. Dolnośląski Pułk Artylerii Polowej nr 41 (2. Niederschleschisches Feldartillerie-Regiment nr 41 – nazwę taką ostatecznie pułk otrzymał na początku 1902 roku). W strukturze pokojowej, do wybuchu I wojny światowej w 1914 roku, jednostka ta wchodziła w skład 9. Brygady Artylerii Polowej (również stacjonującej w Głogowie), ta z kolei wchodziła w skład 9. Dywizji Piechoty, wchodzącej w skład V Korpusu Armii.
Kilka lat od powstania pułku artylerii, w garnizonie głogowskim stacjonowały jeszcze inne silne oddziały różnych rodzajów wojsk – a były to jednostki: 3. Poznański Pułk Piechoty nr 58 (w którym nie brakowało rekrutów z Wielkopolski), Dolnośląski Batalion Saperów nr 5 i Pułk Pieszy Artylerii von Dieskau nr 6. Głogowskie oddziały wojskowe (w łącznej sile ponad 3500 żołnierzy) brały udział w działaniach wojennych I wojny światowej na obu jej frontach: zachodnim i wschodnim. Po zakończeniu wojny, w mieście powstawały kolejne monumenty, poświęcone poległym z głogowskich jednostek. 2. Pułk Artylerii Polowej nr 41 doczekał się swojego pomnika w 1926 roku, kiedy to usytuowano go w Lasku Pionierów (Saperów) i był frontem zwrócony do ul. Hohenzollernstrasse (dziś Aleja Wolności).
W skład pomnika wchodziły cztery smukłe kolumny (zwężające się ku dołowi) na których znajdowały się kule armatnie. Miały one symbolizować baterię dział. Obeliski kolumnowe nosiły wyraźne cechy zdobnictwa tamtych czasów. Na zewnętrznych kolumnach znajdowały się nieznane nam dziś napisy, natomiast wewnętrzne kolumny zawierały motywy mieczy. Swoim kształtem kolumny przypominały jakże popularne w Niemczech szparagi, stąd też nierzadko tak właśnie nazywany był ten monument przez mieszkańców miasta. Przed kolumnami znajdował się spory sarkofag, na którym wyryto Żelazny Krzyż oraz daty Wielkiej Wojny: 1914-1918. Całość pięknie komponowała się na tle zielonego parku. Kolejnym elementem związanym z odsłonięciem pomnika, była okolicznościowa tablica, którą zamontowano w kościele garnizonowym. Zwierała ona słowa przysięgi artylerzystów oraz informacje o liczbie wojennych ofiar pułku: 36 oficerów oraz 481 podoficerów i żołnierzy.
Pomnik przetrwał do 1945 roku. Jego następcą w tym miejscu była makieta przedstawiająca odznaki Klubu Oficerów Rezerwy i Ligi Obrony Kraju. Zamontowano ją w pobliżu dawnych „szparagów” w 1970 roku. Makieta wykonana była dwustronnie i poprzez metalowy uchwyt osadzona w cementowym kwietniku o kształcie wydłużonego czworoboku. Cementowy postument pod kwietnikiem (a być może też i sam kwietnik) były pozostałością właśnie po niemieckim pomniku wojskowym. Również i jego następczyni nie przetrwała próby czasu…
Tekst i zdjęcie: Dariusz Andrzej Czaja
Głogowskie „szparagi” czyli pomnik poległych 2. Dolnośląskiego Pułku Artylerii Polowej nr 41 na przedwojennej widokówce.
Znajdziesz nas na: