W bezpośrednim sąsiedztwie głogowskiej kolegiaty, po jej zachodniej stronie, w odległości
zaledwie kilkunastu metrów od wieży, przez ponad pięć wieków funkcjonowała kaplica pw.
św. Anny. Wybudowano ją w 1435 roku jako oratorium przykolegiackiego cmentarza,
natomiast wzmiankowano o jej istnieniu już kilka lat później – w 1441 roku.
Pierwszego poważnego uszkodzenia w swoich dziejach doznała podczas wojny pomiędzy księciem głogowskim Janem II Szalonym a armią węgierską w 1488 roku, kiedy to miasto przeszło pod panowanie władcy Węgier Macieja Korwina. Kaplica uległa wówczas spaleniu, ale podjęto się jej odbudowy, co udało się osiem lat później. Kolejne burzliwe dzieje budowla przeżywała w czasach wojny siedmioletniej (1756–1763), kiedy służyła za magazyn wojskowy.
W 1872 roku urodzony w Głogowie, biskup wrocławski Henryk Förster, nakazał adaptować
ją na cele szkoły kolegiackiej. Wszelkie kwestie finansowe, związane z jej dostosowaniem do tej roli, sfinansował z własnej kieszeni. Po kolejnych trzydziestu latach kaplica ponownie
pełniła rolę magazynu, tym razem dla urządzeń kościelnych.
W czasie II wojny światowej uległa zniszczeniu. Jej pozostałości dostępne były jeszcze do 1972 roku, kiedy to, po zezwoleniu Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Zielonej Górze, zostały rozebrane.
Kaplica zbudowana była z cegły w stylu gotyckim, na planie prostokąta z wieloboczną absydą od wschodu. Swoją dłuższą osią skierowana była z północnego zachodu na południowy wschód, a było to spowodowane ukształtowaniem terenu. Korpus kaplicy nakryty był wysokim, dwuspadowym dachem, na którym po zachodniej stronie znajdowała się ozdobna sygnaturka. Wnętrze kaplicy zdobiło najprawdopodobniej sklepienie gwiaździste. Mogła o tym świadczyć duża liczba przypór zewnętrznych. Na przemian z nimi dookoła całej budowli znajdowały się wysokie okna. Wejścia do kaplicy znajdowały się w ścianach: północnej i południowej. Najciekawsza architektonicznie była zachodnia fasada. Jej szczyt zdobiony był blendami. Poniżej szczytu znajdowała się galeria z siedmioma ślepymi oknami. Kaplica umiejscowiona w sąsiedztwie kolegiaty, wyglądała przy niej jak jej miniaturka
Niewiele wiemy o jej wyposażeniu, pochodził z niej jednak barokowy obraz przedstawiający
„św. Magdalenę pod Krzyżem” i znajdujący się przed wojną w ołtarzu głównym kolegiaty. W
sierpniu 2018 roku, w ramach święta kolegiaty, poświęcono kopię tego obrazu.
Tekst i zdjęcie: Dariusz Andrzej Czaja

Kaplica pw. św. Anny w latach trzydziestych XX wieku.

