Aleja Pamięci Żołnierzy Wyklętych w Głogowie

Dziś, 1 marca obchodzony jest Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Najstarszy element alei – pomnik Podziemia Niepodległościowego.

Corocznie 1 marca obchodzimy w Polsce Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Warto przy tej okazji przypomnieć, że w Głogowie wojskowi ci, doczekali się szczególnego miejsca – Alei Pamięci Żołnierzy Wyklętych, wzbogaconej popiersiami najważniejszych z nich.

Wszystko w tej kwestii zaczęło się w naszym mieście wraz z powstaniem stowarzyszenia „Patriotyczny Głogów”, które swoją działalnością zainicjowało utworzenie wspomnianego miejsca przy ul. Bolesława Krzywoustego. W połowie listopada 2015 roku, został tam odsłonięty pierwszy element – pomnik Podziemia Niepodległościowego. Monument ma kształt symbolu Polski Walczącej – kotwicy, wykonanej z brązu i ustawionej na murowanym cokole. Jego uroczystego odsłonięcia dokonali: płk. Tadeusz Bieńkowicz ps. „Rączy”, Henryk Atemborski ps. „Pancerny”, Franciszek Kamiński, przedstawiciel głogowskiej „Solidarności” i Zdzisław Ściernicki ps. „Lis” – głogowski żołnierz AK. Co ciekawe, pomnik zamontowano w pobliżu miejsca, gdzie wcześniej znajdował się obelisk dotyczący funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej i Służby Bezpieczeństwa, którzy zginęli w walce o „utrwalenie władzy ludowej”. Kontrowersyjny głaz w 2008 roku został przeniesiony na cmentarz przy ul. Świerkowej.

W listopadzie 2016 roku, odsłonięto pierwsze cztery popiersia Wyklętych. Na marmurowych prostokątnych cokolikach pojawiły się wykonane z brązu podobizny: gen. Augusta Emila Fieldorfa ps. „Nil”, mjr. Zygmunta Szendzielarza ps. „Łupaszka”, ppor. Danuty Siedzikówny ps. „Inka” oraz płk. Witolda Pileckiego ps. „Witold”. W ich odsłonięciu brały również udział rodziny bohaterów.

Rok później powstało tam kolejnych sześć podobizn: Stanisława Sojczyńskiego ps. „Warszyc”, Łukasza Cieplińskiego ps. „Pług”, Mieczysława Dziemieszkiewicza, ps. „Rój”, Hieronima Dekutowskiego ps. „Zapora”, Jana Rodowicza ps. „Anoda” oraz Józefa Franczaka ps. „Laluś”. Po roku przerwy, w listopadzie 2019 roku, aleję wzbogaciło kolejnych sześć popiersi: Józefa Kurasia ps. „Ogień”, Jana Borysewicza ps. „Krysia”, Anatola Radziwonika ps. „Olech”, Antoniego Żubryda ps. „Zuch”, Henryka Flame ps. „Bartek” oraz Stanisława Kasznicę ps. „Wąsowicz”.

Kolejnym nabytkiem alei była kolumna, przedstawiająca symbole pięciu najważniejszych polskich organizacji niepodległościowych, funkcjonujących w XX wieku. Wszystkie te zadania zostały zrealizowane przy zaangażowaniu wielu głogowian, głosujących na projekty zgłaszane przez działaczy „Patriotycznego Głogowa”, w ramach Budżetu Obywatelskiego.

Na zdjęciu najstarszy element alei – pomnik Podziemia Niepodległościowego.

Tekst i zdjęcie: Dariusz Andrzej Czaja